Vraag gratis advies aan
Doe de Vitaminetest
Buikvet verliezen is een doel waar veel mensen mee rondlopen. Het is vaak lastig om er grip op te krijgen, zelfs als je gezond leeft. Dat roept vragen op: wat voor vet is het? Waarom slaat je lichaam het juist daar op? En wat helpt wél om het te verminderen? In dit blog lees je wat buikvet precies is, hoe het ontstaat en welke stappen bewezen effectief zijn om het kwijt te raken.
Lees verder onder de afbeelding
Je lichaam kent meerdere soorten vet, maar bij buikvet maken we vooral onderscheid tussen twee soorten met elk hun eigen eigenschappen:
Bij volwassenen ligt het gemiddelde voor visceraal vet zo tussen de 5 en 15 procent van het totale lichaamsvet. In de praktijk kan dat natuurlijk hoger of lager liggen. Zo hangt het bijvoorbeeld af van je leeftijd, geslacht, hormonale balans, leefstijl en genen.2,3
Wil je buikvet verliezen, dan is het handig om eerst te weten waar het vandaan komt. Buikvet ontstaat wanneer je lichaam meer energie binnenkrijgt dan het nodig heeft. Die overtollige energie kan uit vetten, koolhydraten en eiwitten in je voeding komen. Vetzuren uit vet worden via de darmen opgenomen in het bloed. Je lever kan daarnaast overtollige koolhydraten en eiwitten omzetten in nieuwe vetzuren. Al deze vetzuren worden verpakt in kleine deeltjes en naar je vetweefsel vervoerd. Daar worden ze opgeslagen als reservebrandstof.
Onderhuids vet ontstaat vooral in reactie op dit energieoverschot. Het vetweefsel onder je huid werkt als een soort spaarrekening. Wanneer vetcellen merken dat er meer energie beschikbaar is dan je nodig hebt, nemen ze vetzuren op en slaan die in de cel op. Daardoor zwellen de cellen en neemt het vetvolume toe, vooral op plekken waar je lichaam aanleg heeft voor opslag, zoals buik, heupen of bovenbenen.
Visceraal vet ontstaat op een andere manier dan onderhuids vet. De vetcellen voor dit type vet liggen dieper in het lichaam, vlakbij organen en de bloedbaan. Ze worden hierdoor sneller beïnvloed door hormonale signalen. Dat maakt ze dus ook gevoeliger voor schommelingen in bijvoorbeeld slaap, stress of bloedsuikerspiegel. Ze reageren dan makkelijker op vetzuren die via het bloed langsstromen, onder andere via de poortader, die voedingsstoffen van je darmen naar je lever vervoert.4
Buikvet wordt ongezond wanneer het zich vooral ophoopt in de dieper gelegen vetlagen rond je organen. Dit zogenaamde visceraal vet zie je niet altijd aan de buitenkant, maar het kan wél invloed hebben op je gezondheid. Het risico op bijvoorbeeld hart- en vaatproblemen of verstoringen in je stofwisseling neemt dan toe.5,6
Wil je weten of je in de gevarenzone zit en of buikvet verliezen in jouw geval belangrijke gezondheidsvoordelen oplevert? Dan kun je je tailleomtrek meten. Die methode kan een snelle indruk geven van je vetverdeling en kun je zelf of samen met een arts gebruiken.
Houd er wel rekening mee dat zo’n meting niet alles zegt. Mensen met een slank postuur kunnen ook te veel visceraal vet hebben. Twijfel je? Dan kan een arts aanvullend onderzoek doen, bijvoorbeeld via bloedwaarden of beeldvormende technieken.
Wil je meer weten over hoe het zit met jouw vet? Raadpleeg dan ons blog over gezond vetpercentage.
Oefeningen zijn goed voor je lichaam, maar ze zorgen er niet voor dat vet op één specifieke plek verdwijnt. Je verbrandt dus geen buikvet puur door buikspieroefeningen te doen. Je traint er wel de spieren onder dat vet mee, zoals je rechte en schuine buikspieren. Dat kan je core sterker maken en je houding verbeteren, maar buikvet verliezen lukt daar niet direct mee.
Wat oefeningen wél kunnen doen, is indirect bijdragen aan buikvet verminderen. Het activeert je stofwisseling en draagt bij aan het totale proces van vetverbranding. Denk daarbij aan dynamische krachttraining zoals mountain climbers, hanging leg raises of bicycle crunches. Voor het verbranden van buikvet helpt het dus om actief te blijven, al bepaalt je lichaam zelf waar het vet als eerste verdwijnt.
Plaatselijk buikvet verliezen is dus niet mogelijk. Vetverbranding gebeurt namelijk op systeemniveau: je lichaam haalt energie uit vetreserves verspreid over het hele lichaam, afhankelijk van factoren zoals hormonen, genetische aanleg en stofwisseling. Zelfs als je dagelijks buikspieren traint, bepaalt je lichaam zelf of het vet van je buik, benen of ergens anders eerst wordt aangesproken. Wie buikvet wil aanpakken, moet dus afvallen op een manier die het totale vetpercentage verlaagt.
Om buikvet te verliezen, moet je lichaam opgeslagen vet gaan gebruiken als energiebron. Dat begint met een energietekort: je eet minder dan je verbruikt. Je lichaam breekt dan triglyceriden in je vetcellen af tot losse vetzuren. Dat heet vetmobilisatie. Die vetzuren komen in je bloed terecht en worden naar je spieren en organen gebracht. Daar worden ze verbrand voor het vrijmaken van energie. Bij dat proces komen koolstofdioxide en water vrij. Het water plas of zweet je uit, het koolstofdioxide adem je uit. Zo verlaat vet uiteindelijk je lichaam.
1. Beweeg elke dag, ook als je niet sport
Lage intensiteit over langere tijd, zoals wandelen of fietsen, helpt je lichaam vetzuren te blijven gebruiken als brandstof. Voldoe jij aan de beweegrichtlijnen? Je leest het in ons eerdere blog.
2. Ondersteun je slaapritme met vaste routines
Slecht slapen kan zorgen voor meer cortisol, wat je buikvet verbranden in de weg kan zitten. Vaste bedtijden helpen je lijf om in balans te blijven.
3. Eet voldoende eiwitten verspreid over de dag
Eiwitten tijdens afvallen ondersteunen spierbehoud en dragen bij aan een verzadigd gevoel, waardoor je minder snel te veel eet.
4. Beperk pieken in je bloedsuikerspiegel
Kies voor langzame koolhydraten en combineer ze met vet of eiwit. Zo blijft je insuline stabieler, wat het proces van vetverbranding kan ondersteunen.
5. Doe krachttraining gericht op grote spiergroepen
Denk aan billen, benen en rug. Hoe meer spiermassa je activeert, hoe hoger je energieverbruik in rust. Ook compound oefeningen zijn hier heel geschikt voor!
6. Ga bewust om met stressmomenten
Stress kan je vetopslag beïnvloeden. Leer herkennen wat spanning geeft en kies dagelijks bewust voor ontspanning. Lees ook: Stress verminderen? 8 tips om te leren ontspannen.
Het klinkt soms zo simpel, tot je merkt dat elk lichaam anders reageert. Vrouwen die buikvet willen verbranden, merken vaak dat hormonale schommelingen het proces beïnvloeden. Bij mannen lijkt buikvet verbranden soms sneller te gaan, onder meer door spiermassa en vetverdeling. Ook genetische aanleg bepaalt deels hoe je lichaam vet gebruikt en waar dat als eerste gebeurt.
Toch begint het voor iedereen bij hetzelfde uitgangspunt: richt je op het verlagen van je totale vetpercentage en verbruik meer energie dan er binnenkomt. Dat maakt buikvet verliezen misschien niet eenvoudig, maar wél haalbaar.